námskistan.is
0 stjörnur

Talnaland

Hvert viltu fara?

Auðveldasta verkefnið, með sýnidæmi

Veldu stig

Vel reiknað!

Talnaland – fyrir kennara

Hvað lærir barnið?

Að telja hluti, tengja fjölda við tölutákn, sjá lítinn fjölda án þess að telja, bera saman (fleiri, > < =), röð talna, leggja saman og draga frá.

Aldur

Elstu börn í leikskóla (4–6 ára) og 1.–2. bekkur.

Grunnþekking

Engin fyrir Teljum! stig 1 og „Hvar eru fleiri?“. Hinar stöðvarnar byggja á því að barnið þekki tölutáknin 1–10.

Hvernig er best að kynna?

Á spjaldtölvu: Byrjið saman á Teljum! stig 1. Ýtið á hvern hlut og teljið upphátt; talan birtist á hlutnum og í Hjálparhendi.

Ef barnið á erfitt

Teljið saman, notið Hjálparhendi og kveikið á punktum undir tölunum. Byrjið alltaf á stigi 1.

Til að gera erfiðara

Stig 3. Barnið segir hvernig það fann svarið („ég taldi áfram frá 5“).

Stöðvarnar, ein í einu

Fyrir hverja stöð: markmið, aldur, kynning, ein setning til að segja við barnið, aðstoð og tími (ein umferð). „Með fullorðnum“ merkir að fullorðinn þarf að segja eða lesa orðin, t.d. í hljóðkerfisvitund og lestri. Hnapparnir opna stöðina beint á réttu stigi; stillingar kennara (t.d. stafaval) haldast.

Teljum! Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að telja hluti og tengja fjölda við tölu.
Aldur og stig
Leikskóli og 1. bekkur. Stig 1 → 3: upp í 5, upp í 10, sjá fjölda án þess að telja.
Forþekking
Engin fyrir stig 1.
Kynning
Bendið á hvern hlut og teljið upphátt saman.
Segðu við barnið
„Ýttu á hvern hlut og teldu.“
Ef barnið á erfitt
Stig 1. Barnið ýtir á hvern hlut; talan birtist.
Gera erfiðara
Stig 3: sjá fjöldann án þess að telja.
Tími
3–5 mín.

Meira eða minna? Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að bera saman fjölda og nota merkin > < =.
Aldur og stig
Leikskóli og 1.–2. bekkur. Stig 1 → 3: hvar eru fleiri, merki með myndum, merki með tölum 0–20.
Forþekking
Getur talið upp í 6.
Kynning
Parið hlutina saman, einn og einn. Þar sem er afgangur eru fleiri.
Segðu við barnið
„Hvar eru fleiri? Paraðu saman.“
Ef barnið á erfitt
Stig 1. Notið pörunina sem birtist við rangt svar.
Gera erfiðara
Stig 3 (tölur 0–20).
Tími
3–5 mín.

Hvaða tala vantar? Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að þekkja röð talna.
Aldur og stig
1.–2. bekkur. Stig 1 → 3: 0–10, 0–20, aftur á bak.
Forþekking
Kann að telja upp í 10.
Kynning
Teljið upphátt eftir línunni og stoppið við eyðuna.
Segðu við barnið
„Hvaða tala kemur á milli?“
Ef barnið á erfitt
Stig 1. Skoðið tölurnar sitt hvorum megin.
Gera erfiðara
Stig 3: telja aftur á bak.
Tími
3–5 mín.

Tíu-vinir Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að finna hvað vantar upp á 10.
Aldur og stig
1.–2. bekkur. Stig 1 → 3: tíu-kassi með 5–9, tíu-kassi með 1–9, bara tölur.
Forþekking
Kann að telja upp í 10.
Kynning
Teljið tómu reitina í tíu-kassanum saman.
Segðu við barnið
„Hvað vantar upp á 10?“
Ef barnið á erfitt
Stig 1. Teljið tómu reitina á fingrum.
Gera erfiðara
Stig 3: bara tölur.
Tími
3–5 mín.

Bætum við Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að leggja saman.
Aldur og stig
1.–2. bekkur. Stig 1 → 3: upp í 5 með myndum, upp í 10, upp í 20.
Forþekking
Kann að telja upp í 10.
Kynning
Byrjið á fyrri tölunni og teljið áfram: „þrír … fjórir, fimm“.
Segðu við barnið
„Hvað eru þetta mörg saman?“
Ef barnið á erfitt
Stig 1 og Hjálparhendi (sýnir einn og einn bætast við).
Gera erfiðara
Stig 3: upp í 20.
Tími
3–5 mín.

Tökum frá Sjálft, fullorðinn les fyrirmælin

Námsmarkmið
Að draga frá.
Aldur og stig
1.–2. bekkur. Stig 1 → 3: frá 5 með myndum, frá 10, frá 20.
Forþekking
Kann að telja upp í 10.
Kynning
Barnið tekur sjálft hlutina burt og telur hvað er eftir.
Segðu við barnið
„Taktu burt og teldu hvað er eftir.“
Ef barnið á erfitt
Stig 1. Teljið bara þá sem eru eftir.
Gera erfiðara
Stig 3: frá 20.
Tími
3–5 mín.

Hæfniviðmið í leiknum

Hér sést hvaða hæfniviðmið hver stöð tengist, orðrétt úr aðalnámskrá (grunnskóli: „Við lok 4. bekkjar getur nemandi:“), og hvernig það birtist í leiknum.

Beint Leikurinn þjálfar þetta beint. Að hluta Leikurinn þjálfar hluta af viðmiðinu. Undirstaða Leikurinn byggir grunn sem viðmiðið hvílir á.

Grunnskóli – stærðfræði

Teljum!Undirstaða
notað rétt heiti yfir stærðfræðitákn og nýtt þau rétt við útreikninga,Vinnulag stærðfræðinnar – Táknmál og hugtök

Í leiknum: Barnið tengir fjölda við tölutákn. Talning sjálf er ekki sérstakt hæfniviðmið en er undirstaða allra hinna.

Meira eða minna?Beint
raðað náttúrulegum tölum og einföldum brotum eftir stærð,Tölur og reikningur – Röðun talna og talnamengi

Í leiknum: Barnið ber saman fjölda og tölur.

Meira eða minna?Beint
notað rétt heiti yfir stærðfræðitákn og nýtt þau rétt við útreikninga,Vinnulag stærðfræðinnar – Táknmál og hugtök

Í leiknum: Barnið notar merkin >, < og = og heiti þeirra.

Hvaða tala vantar?Beint
raðað náttúrulegum tölum og einföldum brotum eftir stærð,Tölur og reikningur – Röðun talna og talnamengi

Í leiknum: Barnið finnur tölu sem vantar í röð á talnalínu.

Tíu-vinirUndirstaða
notað tugakerfisrithátt og sýnt skilning á sætiskerfi við ritun náttúrulegra talna,Tölur og reikningur – Sætiskerfi

Í leiknum: Að finna hvað vantar upp á 10 byggir skilning á tugnum.

Bætum við og Tökum fráAð hluta
nýtt sér grunnreikniaðgerðirnar fjórar og reiknað með náttúrulegum tölum,Tölur og reikningur – Grunnreikniaðgerðir

Í leiknum: Samlagning og frádráttur innan 20 (tvær af aðgerðunum fjórum).

Hjálparhendi og tíu-kassarBeint
nýtt sér verkfæri og hlutbundin gögn sem þarf til að finna lausn á stærðfræðilegum viðfangsefnum,Vinnulag stærðfræðinnar – Verkfæri og hlutbundin gögn

Í leiknum: Hjálparhendi gefur hjálp sem passar við færnina: pörun, nágrannatölur, að telja tómu reitina eða að bæta við einum og einum og telja.

Bætum við og Tökum fráAð hluta
þróað hentugar aðferðir sem byggja á eigin skilningi við reikning með náttúrulegum tölum,Vinnulag stærðfræðinnar – Þróun aðferða

Í leiknum: Barnið velur sjálft hvort það telur á myndum, notar Hjálparhendi eða reiknar í huganum.

Aðalnámskrá grunnskóla – Stærðfræði (25. kafli) ↗

Leikskóli – Sjálfbærni og vísindi

Teljum! og Meira eða minna?Beint
kynnast stærðfræðilegum viðfangsefnum, svo sem flokkun, tölum, táknum og mynstrum,Námssviðið Sjálfbærni og vísindi (leikskólinn hefur ekki hæfniviðmið)

Í leiknum: Barnið kynnist tölum og táknum í leik.

Aðalnámskrá leikskóla – 9. kafli ↗
Okkar námsmarkmið og allar tilvitnanir
Okkar námsmarkmið – útfærsla Námskistunnar

Barnið getur:

  • talið hluti upp í 10 og tengt fjöldann við rétta tölu,
  • séð lítinn fjölda (upp í 10) án þess að telja, í teningamynstri og tíu-kassa,
  • borið saman fjölda og raðað tölum 0–20,
  • borið saman tölur og notað táknin >, < og = rétt,
  • fundið hvað vantar upp á 10,
  • lagt saman og dregið frá innan 20, með myndum, tíu-kassa eða tölum.

Þessi markmið eru okkar eigin. Þau eru ekki tekin orðrétt úr aðalnámskrá en styðja við viðmiðin hér fyrir neðan.

Úr aðalnámskrá grunnskóla – orðrétt

Stærðfræði, 25. kafli (2024): „Við lok 4. bekkjar getur nemandi:“

nýtt sér grunnreikniaðgerðirnar fjórar og reiknað með náttúrulegum tölum,Tölur og reikningur – Grunnreikniaðgerðir
raðað náttúrulegum tölum og einföldum brotum eftir stærð,Tölur og reikningur – Röðun talna og talnamengi
notað rétt heiti yfir stærðfræðitákn og nýtt þau rétt við útreikninga,Vinnulag stærðfræðinnar – Táknmál og hugtök
notað tugakerfisrithátt og sýnt skilning á sætiskerfi við ritun náttúrulegra talna,Tölur og reikningur – Sætiskerfi
nýtt sér verkfæri og hlutbundin gögn sem þarf til að finna lausn á stærðfræðilegum viðfangsefnum,Vinnulag stærðfræðinnar – Verkfæri og hlutbundin gögn
þróað hentugar aðferðir sem byggja á eigin skilningi við reikning með náttúrulegum tölum,Vinnulag stærðfræðinnar – Þróun aðferða

Talning sjálf er ekki sérstakt hæfniviðmið í aðalnámskrá; hún er undirstaða viðmiðanna hér að ofan.

Aðalnámskrá grunnskóla – Stærðfræði (adalnamskra.is) ↗
Úr aðalnámskrá leikskóla – orðrétt

9. kafli, námssviðið „Sjálfbærni og vísindi“

Leikskólanámskráin hefur ekki hæfniviðmið heldur lýsir námssviðum. „Í leikskóla á að skapa aðstæður svo börn fái tækifæri til að;“ meðal annars:

kynnast stærðfræðilegum viðfangsefnum, svo sem flokkun, tölum, táknum og mynstrum,
Aðalnámskrá leikskóla – 9. kafli (adalnamskra.is) ↗
Hugmyndir án skjás
  • Talnaganga: Farið út og finnið tölur (húsnúmer, skilti) og teljið hluti (steina, tré, glugga).
  • Búðarleikur: Alvöru hlutir með verðmiðum 1–10. Börnin borga með kubbum eða leikpeningum og fá til baka.
  • Teningaspil: Kastið teningi og sjáið fjöldann án þess að telja. Tveir teningar: hvað er samtals?
  • Hvað er í pokanum? Setjið 8 hluti í poka og takið nokkra upp. Hvað eru margir eftir í pokanum?
  • Talnavinir 10 með fingrum: Sýnið 7 fingur. Hvað vantar upp á 10?
  • Svangi krókódíllinn: Krókódílsmunnurinn (> eða <) opnast alltaf að stærri tölunni. Börnin búa hann til með höndunum og „borða“ stærri hrúguna af kubbum.
  • Talnalína á gólfinu: Límið tölur 0–20 á gólfið. Hoppið áfram til að leggja saman og afturábak til að draga frá.

Stillingar

Stillingin vistast í þessu tæki.